پروژه سکتوری حوزه دریایی پنج آمو، در تلاش فقرزدایی و افزایش حاصلات زراعتی

 هفته‌نامه‌ی دهقان  حشمت‌الله حبیبی
پروژه حوزه دریایی پنج آمو «PRBSP» یکی از پروژه‌های آبیاری و تنظیم منابع طبیعی بوده که به اساس استراتژی ملی اداره منابع طبیعی که در سال ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۱ تهیه و دیزاین گردیده فعالیت دارد. این پروژه توسط بانک انکشاف آسیایی «ADB» و جامعه اروپایی تمویل می‌گردد و توسط وزارت زراعت آبیاری و مالداری تطبیق می‌شود.
این پروژه برای اعمار و ترمیم زیرساخت‌های آبیاری، منابع طبیعی و ساختن انجمن‌های آبیاری و ارتقای ظرفیت انجمن‌های یادشده در پنج ولایت (بدخشان، تخار، کندز، بغلان و بامیان) که شامل حوزه آمو اند، دیزاین شده و به فعالیت آغاز کرده است.
تطبیق این پروژه می‌تواند در خصوص از بین بردن فقر کمک کند. هم‌چنان با افزایش حاصلات زراعتی، درآمد هر باشنده این ولایات و مستفیدشونده‌گانی که در ساحه تحت پوشش این پروژه زنده‌گی می‌کنند، افزایش خواهد یافت.
مستفیدشونده‌گان مستقیم این پروژه ۵۵ هزار خانواده دهقان اند که در مجموع ۴۰۰ هزار تن شمرده شده‌اند. نیز زنان مالدار می‌توانند در این پروژه، محل دست‌رسی مناسب به آب از این کانال‌ها را برای امور منزل و حیوانات‌شان داشته باشند. پروژه یاد شده در مجموع ۱۹ آب‌ریزه، ۳۶۳ کانال فرعی که از ۲۱ کانال عمومی سرچشمه می‌گیرند را در ولایت‌های متذکره اعمار و بازسازی می‌کند. پروژه پنج آمو هم‌چنان ۱۰۶ انجمن آبیاری را ساخته و نیز حدود شش هزار و ۳۰۰ دهقان را در بخش‌های مختلف آموزش داده است. برعلاوه در اوایل ۲۰۱۹ میلادی دو کانال عمومی دیگر و کارهای ساختمانی آن به وزارت زراعت به شکل امتحانی داده شده که کارهای سروی و دیزاین آن نیز تکمیل شده است.
پروژه سکتوری حوزه دریایی پنج آمو(PRBSP) در سال جاری، به اضافه‌ی ۱۰۷ انجمن آبیاری ولایت‌های کندز، تخار و بدخشان حالا چهار انجمن آبیاری دیگر را در ولایت‌های کندز و بدخشان به شمار مجموعی افزوده است. کار ثبت و راجستر ۹۹ انجمن آبیاری تکمیل شده است.
۱۹مزرعه‌ی نمایشی ولایت‌های بدخشان، کندز و تخار ایجاد شده است. کار تمام این مزرعه‌های نمایشی تکمیل گردیده است. بر علاوه ۱۸ آب‌ریزه در ولایت‌های تخار، بدخشان و کندز که نُه آب‌ریزه تکمیل شده، نُه آب‌ریزه‌ی دیگر آن در حال ساخت است و در حدود ۶۵ درصد تکمیل گردیده است. هم‌چنان ۳۵۱ زن زراعت‌پیشه و دو هزار و ۵۹۲ مرد زراعت‌پیشه در ولایت‌های کندز، تخار و بدخشان آموزش حرفه‌ای دیده‌اند. به همین ترتیب کار‌ پنج قرارداد اجتماعی جهت احیا و بازسازی کانال‌های درجه دوم و درجه‌سوم در ولایت بدخشان تکمیل شده است.
اعمار و ترمیم شبکه‌های درجه دوم و درجه‌سوم در ۲۱ کانال عمومی، تطبیق پنج قرارداد اجتماعی جهت تنظیم و اداره آب در مزرعه، تأسیس و ارتقای ظرفیت ۱۰۷ انجمن آبیاری جهت تنظیم و مدیریت کانال‌های فوق در آینده، احداث ۲۱ مزرعه‌ی نمایشی و ارتقای ظرفیت شش هزار و ۳۰۰ نفر دهقان پیرامون مدیریت آب در مزرعه (کشت، تهیه زمین زراعتی و تنظیم آب بهتر)، تهیه کردن کتاب راهنمایی کامل در رابطه به تخنیک‌های اداره منابع طبیعی، مراقبت و عملیات شبکه آبیاری به این انجمن‌ها، فراهم‌سازی برنامه‌های آموزشی برای ۴۰ نفر کارمندان ریاست‌های زراعت ولایات متذکره تا بتوانند توسط آن‌ها افراد ذی‌دخل جامعه نیز آموزش بگیرند، شناسایی، اعمار و محافظت ۲۱ آب‌ریزه (Watershed)، تأسیس ۲۱ انجمن اداره جنگل‌ها در آب‌ریزشه‌های ذکر شده از اهداف و مقاصد پروژه بوده که در نتیجه تطبیق ۲۱ پلان اداره منابع طبیعی باید حدود ۱۰ هزار و ۵۰۰ هکتار زمین از تخریب سیلاب محافظت شود.
تفاهم‌نامه پروژه حوزه دریایی پنج آمو بین دولت جمهوری اسلامی افغانستان و بانک انکشاف آسیایی در سال ۲۰۱۶ میلادی به امضا رسیده بود که بودجه مجموعی این پروژه ۷۶ میلیون دالر امریکایی است و سهم مصرف وزارت زراعت آبیاری و مالداری حدود ۲۲.۴ ملیون دالر می‌باشد.